चालु आर्थिक वर्षको पुस महिनामा नेपालमा मोबाइल बैंकिङ्ग कारोबारले नयाँ उचाइ छोएको छ। नेपाल राष्ट्र बैंकको तथ्यांकअनुसार पुस महिनामा मात्रै ५ खर्ब ५७ अर्ब रुपैयाँभन्दा बढी कारोबार मोबाइल बैंकिङ्गमार्फत भएको छ, जसले विद्युतीय भुक्तानी प्रणालीमा मोबाइल बैंकिङ्ग सबैभन्दा प्रभावकारी माध्यमका रूपमा स्थापित भएको देखाएको छ।

केन्द्रीय बैंकका अनुसार डिजिटल भुक्तानीका विभिन्न माध्यममध्ये मोबाइल बैंकिङ्गमार्फत हुने कारोबार रकम र प्रयोग दुवै हिसाबले अग्रस्थानमा रहेको छ। स्मार्टफोनको बढ्दो प्रयोग, इन्टरनेट पहुँच विस्तार र बैंकिङ्ग सेवाको डिजिटल रूपान्तरणले मोबाइल बैंकिङ्गको प्रयोग तीव्र गतिमा बढेको राष्ट्र बैंकको विश्लेषण छ।

यस्तै, पुस महिनामा डेबिट कार्ड प्रयोगकर्ताले १ करोड ३ लाख पटक कारोबार गर्दै ७८ अर्ब ७४ करोड रुपैयाँ बराबरको भुक्तानी गरेका छन्। एटीएम तथा प्वाइन्ट अफ सेल (POS) मार्फत हुने डेबिट कार्ड कारोबार अझै पनि महत्वपूर्ण माध्यमका रूपमा कायम रहेको देखिन्छ।

त्यसैगरी, क्यु–आर कोड भुक्तानीको प्रयोग पनि तीव्र रूपमा बढ्दो क्रममा देखिएको छ। पुस महिनामा क्यु–आर कोडमार्फत ३ करोड ६४ लाख कारोबार हुँदै १०५ अर्ब ४७ करोड रुपैयाँ बराबरको कारोबार भएको नेपाल राष्ट्र बैंकले जनाएको छ। साना तथा खुद्रा कारोबारमा क्यु–आर कोड भुक्तानी लोकप्रिय बन्दै गएको तथ्यांकले पुष्टि गरेको छ।

समग्रमा, पुस महिनाको तथ्यांकले नेपालमा नगदरहित कारोबारतर्फको रूपान्तरण तीव्र रूपमा अघि बढिरहेको संकेत गरेको छ। डिजिटल भुक्तानी प्रणालीको विस्तारले कारोबारलाई सहज, छिटो र पारदर्शी बनाउँदै अर्थतन्त्रलाई औपचारिक प्रणालीतर्फ थप उन्मुख गराइरहेको विश्लेषकहरू बताउँछन्।