वाणिज्य बैंकहरूले कात्तिक २०८३ का लागि नयाँ ब्याजदर सार्वजनिक गरेका छन्। बैंकिङ प्रणालीमा पर्याप्त तरलता र कर्जा प्रवाहमा सुस्तता कायम रहँदा अधिकांश बैंकको निक्षेप ब्याजदर न्यून विन्दुमा रहेको छ। केही बैंकले दर घटाएका छन् भने एभरेष्ट बैंकले व्यक्तिगत निक्षेपको ब्याजदर बढाएको छ।

२० वाणिज्य बैंकको व्यक्तिगत निक्षेपतर्फको औसत अधिकतम ब्याजदर असोजको ४.०८९५ प्रतिशतबाट घटेर कात्तिकमा ४.०१३ प्रतिशतमा झरेको छ। यो ०.०७६५ प्रतिशतविन्दुको गिरावट हो।

त्यस्तै, संस्थागत निक्षेपको औसत ब्याजदर असोजको ३.०६६५ प्रतिशतबाट घटेर ३.००३ प्रतिशत कायम भएको छ। यसमा ०.०६३५ प्रतिशतविन्दुको कमी आएको छ। कात्तिकमा व्यक्तिगत निक्षेपतर्फ सानिमा बैंक, एनएमबि बैंक र माछापुच्छ्रे बैंकले सबैभन्दा बढी ४.५ प्रतिशत ब्याजदर कायम गरेका छन्।

कुन बैंकले कति घटाए, कुनले बढाए?
कात्तिक महिनामा नेपाल इन्भेष्टमेन्ट मेगा बैंकले व्यक्तिगत निक्षेपको ब्याजदर सबैभन्दा धेरै, ०.८ प्रतिशतविन्दुले घटाएको छ। बैंकले व्यक्तिगत निक्षेपको दर ४.५ प्रतिशतबाट घटाएर ३.७ प्रतिशत कायम गरेको विवरण छ। संस्थागत निक्षेपको दर पनि ०.५ प्रतिशतविन्दुले घटाएर ३ प्रतिशत बनाइएको छ।

नबिल बैंकले व्यक्तिगत निक्षेपको ब्याजदर ०.५ प्रतिशतविन्दुले घटाएर ३.७५ प्रतिशतमा झारेको छ। संस्थागत निक्षेपको दर ०.२६ प्रतिशतविन्दुले घटाएर २.७५ प्रतिशत कायम गरेको छ।

प्रभु बैंकले व्यक्तिगत निक्षेपको दर ०.३ प्रतिशतविन्दुले घटाएर ४.२५ प्रतिशत बनाएको छ। नेपाल एसबिआई बैंकले ०.१ प्रतिशतविन्दुले घटाएर ४ प्रतिशत कायम गरेको छ। स्ट्याण्डर्ड चार्टर्ड बैंक र कुमारी बैंकले पनि क्रमशः ०.०५ र ०.०३ प्रतिशतविन्दुले दर घटाएका छन्।

अर्कोतर्फ, एभरेष्ट बैंकले व्यक्तिगत निक्षेपको ब्याजदर ०.२५ प्रतिशतविन्दुले बढाएर ३.७५ प्रतिशत पुर्‍याएको छ। बैंकले संस्थागत निक्षेपको दर भने ३.२५ प्रतिशतमा यथावत् राखेको छ।

हिमालयन बैंकले व्यक्तिगत निक्षेपको ब्याजदर ४ प्रतिशतमा स्थिर राखे पनि संस्थागत निक्षेपको दर ०.२५ प्रतिशतविन्दुले घटाएर ३.२५ प्रतिशत कायम गरेको छ।

१३ बैंकले व्यक्तिगत निक्षेपको दर यथावत् राखे
उपलब्ध विवरणअनुसार १३ वटा बैंकले व्यक्तिगत निक्षेपको ब्याजदरमा परिवर्तन गरेका छैनन्। तीमध्ये सानिमा, एनएमबि र माछापुच्छ्रे बैंकले ४.५ प्रतिशत कायम राखेका छन्। कृषि विकास बैंक र नेपाल बैंकले ४.१५ प्रतिशत तथा लक्ष्मी सनराइज, नेपाल एसबिआई, हिमालयन, एनआईसी एसिया, राष्ट्रिय वाणिज्य, प्राइम कमर्सियल र ग्लोबल आइएमई बैंकले ४ प्रतिशत ब्याजदरलाई निरन्तरता दिएका छन्।

सिटिजन्स बैंकले ३.८५ प्रतिशत र सिद्धार्थ बैंकले ३.७६ प्रतिशत दर कायम गरेका छन्।

ब्याजदर घटाउने बैंकको संख्या र औसत दरमा आएको गिरावटले बैंकहरूबीच निक्षेप आकर्षित गर्न ब्याजदरमा प्रतिस्पर्धा सीमित रहेको संकेत गर्छ। तर, व्यक्तिगत निक्षेपको दर मात्र हेरेर कुन बैंकमा रकम राख्दा बढी प्रतिफल प्राप्त हुन्छ भन्ने निष्कर्ष निकाल्न मिल्दैन। निक्षेपको अवधि, न्यूनतम रकम, खाताको प्रकार र ब्याज गणना गर्ने सर्तसमेत तुलना गर्नुपर्छ।

बचतकर्तालाई के असर पर्छ?
निक्षेपको ब्याजदर घट्दा बैंकमा रकम राखेर ब्याज आम्दानी गर्ने बचतकर्ताले अघिल्लो महिनाको तुलनामा कम प्रतिफल पाउन सक्छन्। विशेषगरी ब्याज आम्दानीमा निर्भर ज्येष्ठ नागरिक र नियमित आम्दानीका लागि मुद्दती निक्षेपमा रकम राख्ने व्यक्तिलाई यसको प्रभाव पर्न सक्छ।

तर, निक्षेपको ब्याजदर घट्नुको अर्थ सबै बैंकका सबै खाताहरूको ब्याज घटेको भन्ने होइन। बैंकहरूले मुद्दती निक्षेपको अवधि, निक्षेपको प्रकृति र लागू हुने सर्तअनुसार फरक दर तोक्न सक्छन्। त्यसैले निक्षेप नवीकरण गर्नुअघि वा नयाँ रकम राख्नुअघि बैंकहरूको आधिकारिक ब्याजदर सूचना तुलना गर्नु उपयुक्त हुन्छ। ब्याजदरका अतिरिक्त बैंकको सेवा, रकम झिक्ने सर्त र निक्षेपको अवधि पनि निर्णयका महत्त्वपूर्ण आधार हुन्।

कात्तिकमा कुन बैंकको ब्याजदर कति?