जुम्लामा चालु वर्ष करिब १८ हजार २४५ मेट्रिकटन स्याउ उत्पादन हुँदा ४१ करोड २९ लाख ८९ हजार रुपैयाँ आम्दानी भएको छ। जिल्लास्थित कृषि विकास कार्यालयका अनुसार जिल्लाका आठवटै स्थानीय तहका २४ हजार ८३८ परिवारमध्ये १९ हजार १५० परिवार स्याउखेतीमा संलग्न छन्।

कृषि विकास कार्यालयका अनुसार जिल्लामा कूल खेतीयोग्य जमिन ३९ हजार ४३५ हेक्टर रहेको छ। आव २०८१/८२ मा स्याउखेती हुने क्षेत्रफल ४ हजार ३२५ हेक्टर रहेकामा चालु आवमा बढेर ४ हजार ४४५ हेक्टर पुगेको छ। यद्यपि चालु आवमा दुई हजार १२५ हेक्टर क्षेत्रमा मात्रै स्याउ फलेको कार्यालयका प्रमुख रामभक्त अधिकारीले जानकारी दिए।

पछिल्लो समय जुम्लामा स्याउखेती गर्ने किसानको संख्या बढ्दै गएको छ। आव २०८१/८२ मा स्थानीय तथा उच्च घनत्व (फुजी) जातका स्याउको कूल उत्पादन २० हजार ५१२ मेट्रिकटन रहेकोमा चालु आवमा घटेर १८ हजार २४५ मेट्रिकटनमा सीमित भएको छ। असिना र वेमौसमी वर्षाका कारण उत्पादन करिब १० प्रतिशतले घटेको प्रमुख अधिकारी अधिकारीले बताए।

हाल जिल्लामा १ हजार ७६५ मेट्रिकटन स्याउ भण्डारगृहमा राखिएको छ। स्याउ बिक्रीमा संलग्न किसान ७ हजार ३५० र व्यापारी ६०३ जना रहेका छन्। नासो तथा कोसेलीमार्फत २ हजार ६४८ मेट्रिकटन स्याउ जिल्लाबाहिर निर्यात भएको कृषि विकास कार्यालयले जनाएको छ।

जिल्लामा ५२ हेक्टर क्षेत्रफलमध्ये ४० हेक्टरमा उच्च घनत्वको स्याउखेती हुँदै आएको छ। यो वर्ष ५८६ मेट्रिकटन उच्च घनत्व जातको स्याउ उत्पादन भएकोमध्ये ४२७ मेट्रिकटन निर्यात गरिएको छ।

जुम्लामा उत्पादन हुने स्याउका प्रमुख जातमा ‘रेड डेलिसियस’, ‘रोयल डेलिसियस’, ‘गोल्डेन डेलिसियस’, ‘रिचारेड’ र ‘जनाधन’ रहेका छन्। उन्नत जाततर्फ फुजी गाला (इटालियन जात)को खेती भइरहेको छ। साथै नेपाल कृषि अनुसन्धान परिषद् (नार्क)ले सिफारिस गरेका ‘स्टारकिमसन’, ‘डेलिसियस’, ‘बाइट एन अर्ली’ र ‘स्टार्क स्पर गोल्डेन’ जातको खेतीबारे अध्ययन भइरहेको प्रमुख अधिकारीले जानकारी दिए।

गत वर्षको तुलनामा स्याउ उत्पादन केही घटे पनि यस वर्ष राम्रो मूल्य पाएकाले किसानको आम्दानी भने बढेको अनुमान गरिएको छ।